Foto sekadar hiasan
Mengikut perkembangan biasa, kanak-kanak seawal usia 12 bulan sepatutnya sudah boleh menyebut satu atau dua perkataan mudah seperti “mama” atau “papa”. Namun, ramai ibu bapa mula bimbang apabila anak belum menunjukkan tanda-tanda mahu bercakap walaupun sudah mencecah usia setahun.
Lambat Bercakap Tak Semestinya Autisme
Pakar Pediatrik, Dr Nisa Khalil, menjelaskan bahawa masalah lambat bertutur merupakan antara kebimbangan utama yang sering dirujuk oleh ibu bapa. Walaupun ada yang mengaitkannya dengan autisme, beliau menegaskan bahawa tidak semua kes disebabkan oleh gangguan tersebut.
Punca Umum Anak Lambat Bercakap Termasuk:
• Perkembangan normal (ada yang memang lambat sedikit)
• Masalah pendengaran
• Kurang rangsangan sosial atau terlalu banyak pendedahan kepada skrin
• Isu neurologi seperti autisme
Panduan Perkembangan Pertuturan Anak Ikut Usia
Dr Nisa turut berkongsi garis panduan perkembangan pertuturan kanak-kanak:
• 12 bulan: 1–2 perkataan mudah (contohnya “mama”, “papa”)
• 18 bulan: Sekurang-kurangnya 10–20 perkataan
• 2 tahun: Sudah boleh buat frasa dua perkataan seperti “nak susu”
• 3 tahun: Membina ayat mudah dan 75% pertuturannya difahami orang luar
Menurut Healthline, pada usia tiga tahun, kanak-kanak biasanya boleh menyebut hingga 1,000 perkataan, bertanya soalan, menyebut nama, dan menggunakan struktur ayat yang lebih kompleks.
Foto sekadar hiasan
Perhatikan Tanda Amaran (Red Flag)
Dr Nisa mengingatkan ibu bapa agar peka terhadap tanda-tanda amaran seperti:
• Tiada bunyi membebel menjelang 12 bulan
• Tiada perkataan langsung pada usia 18 bulan
• Tidak membina frasa dua perkataan pada usia 2 tahun
• Regressi perkembangan (pernah bercakap, kemudian senyap)
• Lemah dalam interaksi sosial dan kurang hubungan mata
Jika tanda-tanda ini dikesan, ibu bapa perlu segera mendapatkan pemeriksaan lanjut daripada pakar.
Peranan Ibu Bapa Dalam Menyokong Pertuturan Anak
Dr Nisa menasihatkan ibu bapa supaya:
• Rajin bercakap dengan anak
• Membaca buku, menyanyi, dan bermain bersama anak
• Kurangkan pendedahan kepada skrin, terutama bagi kanak-kanak di bawah umur dua tahun
Respon terhadap bunyi yang dikeluarkan anak (interaksi ‘serve-and-return’) juga sangat penting untuk perkembangan komunikasi mereka.
Foto sekadar hiasan
Bila Anak Dianggap Lewat Bercakap?
Menurut Healthline dan Dr Nisa, antara penanda anak mengalami kelewatan pertuturan termasuk:
• 2 tahun: Menggunakan kurang daripada 50 perkataan
• 2.5 tahun: Tidak membentuk frasa dua perkataan yang unik
• 3 tahun: Tidak menyebut sekurang-kurangnya 200 perkataan, atau sukar difahami walaupun oleh ahli keluarga
Nota penting: Setiap anak berkembang secara berbeza. Diagnosis hanya boleh disahkan oleh profesional.
Masalah Fizikal dan Kesihatan Juga Boleh Menjadi Punca
Masalah pada mulut atau lidah seperti lidah terikat (ankyloglossia) boleh menjejaskan sebutan beberapa huruf, antaranya D, L, R, S, T, Z dan "th".
Masalah lewat bercakap juga boleh dikaitkan dengan:
• Kelahiran pramatang
• Gangguan neurologi seperti palsi serebrum, distrofi otot atau kecederaan otak
• Autisme – biasanya disertai gejala lain seperti echolalia, tingkah laku berulang, masalah komunikasi sosial, dan kemerosotan bahasa
Foto sekadar hiasan
Boleh Dirawat Jika Dikesan Awal
Kebanyakan kes boleh dirawat dengan intervensi awal. Rawatan termasuk:
• Terapi pertuturan dan bahasa
• Rawatan sokongan lain berdasarkan punca utama
• Intervensi awal untuk mencegah kesan jangka panjang seperti masalah sosial, emosi atau pembelajaran
Dr Nisa mengingatkan bahawa ibu bapa tidak perlu terlalu membandingkan anak dengan orang lain, tetapi juga tidak boleh mengabaikan tanda-tanda kelewatan.
“Lewat bercakap tidak bermaksud autisme secara automatik, tetapi ia tanda anak perlukan perhatian dan sokongan awal,” – Dr Nisa Khalil
Sumber: Threads